Er is een nieuwe conceptversie van Ubuntu beschikbaar voor laptops met Qualcomms Snapdragon X1 Elite-processor. Deze speciale testuitgave laat zien hoe de prestaties van de ARM-chip onder Linux zich ontwikkelen en hoe het besturingssysteem steeds beter overweg kan met deze relatief nieuwe hardware. Tegelijkertijd laat de praktijk zien dat de ondersteuning voor bepaalde laptops nog flink wat voeten in de aarde heeft.
Wie de nieuwe Ubuntu-versie installeert op een laptop zoals de Acer Swift 14 AI, merkt dat de prestaties ten opzichte van eerdere testversies vooruitgaan. Toch blijft de hardwareondersteuning achterlopen bij traditionele x86-laptops. De Linux-stuurprogramma’s hebben namelijk specifieke firmwarebestanden nodig die Canonical niet zomaar standaard kan meeleveren. Om alle onderdelen aan de praat te krijgen, moeten gebruikers met een speciaal hulpprogramma deze bestanden eerst uit een bestaande installatie van Windows 11 plukken.
Voor gebruikers betekent dit dat de laptop voorlopig niet zomaar volledig kan worden overgezet naar Linux. De Windows-partitie moet bewaard blijven om de noodzakelijke binaire bestanden te kunnen leveren na een schone installatie. Dat klinkt omslachtig, en dat is het in de praktijk ook, zeker voor wie gehoopt had op een soepele installatie die direct uit de doos werkt. Pas wanneer die extra stappen zijn doorlopen, wordt duidelijk hoe vlot de Snapdragon-architectuur daadwerkelijk presteert onder het opensource-besturingssysteem.
De ontwikkelingen tonen aan dat Linux op moderne ARM-laptops serieuze vooruitgang boekt, maar het platform bevindt zich duidelijk nog in een overgangsfase. Terwijl Qualcomm en Linux-ontwikkelaars hard werken aan betere ondersteuning voor huidige en toekomstige chips, blijft het draaien van Linux op een Snapdragon X-laptop voorlopig vooral interessant voor experimenteerders die niet terugdeinzen voor wat handmatig sleutelwerk.
Bron: https://www.phoronix.com/review/ubuntu-2610-snapdragon-x1e