Ontwikkelaars van Ubuntu zijn bezig met een discussie die mogelijk veranderingen teweegbrengt in GRUB, de opstartlader die ervoor zorgt dat je Linux-systeem opstart. Het voorstel is om vanaf de aankomende versie 26.10 minder functies te ondersteunen binnen de ‘signed’ versie van GRUB, die gebruikt wordt op systemen met Secure Boot ingeschakeld. Secure Boot is een beveiligingsfunctie die voorkomt dat ongewenste software tijdens het opstarten wordt geladen. Dit kan voor sommige gebruikers met geavanceerde schijfconfiguraties gevolgen hebben.
Het voorstel van Julian Klode van Canonical omvat het schrappen van ondersteuning voor de `/boot`-partitie op een aantal bestandssystemen, waaronder btrfs, HFS+, XFS en ZFS. De `/boot`-partitie is het deel van je schijf waar de essentiële bestanden voor het opstarten van je besturingssysteem staan. Deze genoemde bestandssystemen zijn geavanceerder dan de standaard en worden vaak gebruikt door ervaren Linux-gebruikers. Ook de mogelijkheid om JPEG- en PNG-afbeeldingen te tonen tijdens het opstarten zou verdwijnen, net als de ondersteuning voor Apple-partitietabellen, LVM-volumebeheer (een systeem voor flexibele schijfindeling) en de meeste software RAID-configuraties, met uitzondering van RAID 1. Het meest besproken punt is echter het voornemen om de ondersteuning voor LUKS-versleutelde `/boot`-partities te laten vallen. LUKS is een populaire methode om je schijf volledig te versleutelen.
Wat betekent dit in de praktijk voor jou als gebruiker? Voor de meeste standaard Ubuntu-installaties zal er waarschijnlijk niets veranderen. Deze gebruiken de meer gangbare bestandssystemen en geen versleuteling op de `/boot`-partitie. De impact is vooral merkbaar voor gebruikers met specifieke, vaak complexere, schijfconfiguraties. Denk aan mensen die hun `/boot`-partitie op een btrfs- of ZFS-bestandssysteem hebben staan, of die deze partitie volledig versleuteld hebben met LUKS. Zij zouden mogelijk hun setup moeten aanpassen of alternatieven moeten overwegen als deze wijzigingen daadwerkelijk worden doorgevoerd. De reden voor deze aanpassingen is dat veel van deze functies weliswaar zijn overgenomen van Debian (de basis van Ubuntu), maar nooit grondig zijn getest binnen Ubuntu zelf. Door de functies te beperken, hopen de ontwikkelaars de stabiliteit en veiligheid van GRUB te verbeteren, vooral in combinatie met Secure Boot.
Hoewel het nog om een voorstel gaat en er nog discussie is, is het duidelijk dat Ubuntu zich richt op het stroomlijnen van de opstartlader. Dit kan leiden tot een robuuster en veiliger systeem voor de brede gebruikersgroep, waarbij de focus ligt op stabiliteit en veiligheid, wat voor een kleine groep geavanceerde gebruikers wel aanpassingen kan vergen. Het is afwachten welke van deze voorstellen uiteindelijk definitief worden doorgevoerd in Ubuntu 26.10.
Bron: https://www.omgubuntu.co.uk/2026/03/ubuntu-grub-secure-boot-luks-changes